Slikproblemen bij MS

Welke slikproblemen komen veel voor?

Mensen met MS kunnen te maken krijgen met slikproblemen:

• Kauwen en doorslikken lukt minder goed.
• Eten blijft in de keel steken.
• Je verslikt je tijdens het eten of drinken. 
• Je moet regelmatig hoesten tijdens het eten en krijgt het sneller benauwd.
• Je maakt te veel of juist te weinig speeksel aan.

Waardoor ontstaan slikproblemen?

MS zorgt voor schade aan het centrale zenuwstelsel . Bij slikproblemen zit die schade in het deel van de hersenen dat het slikken regelt. Of in de zenuwen die daar een rol bij spelen. Hierdoor lukt het niet meer om de slik- en kauwspieren goed aan te sturen. Deze werken dan niet meer zoals het hoort. Andere factoren kunnen ook invloed hebben op het ontstaan van slikproblemen, zoals: 

• vermoeidheid
• gevoeligheid voor warmte
• medicatiegebruik
• een veranderde houding 

Lees meer over hoe slikproblemen bij MS ontstaan

Slikonderzoek 

Om te onderzoeken hoe slikproblemen ontstaan en hoe ernstig deze zijn, kan een slikonderzoek worden gedaan. Dit heet FEES. De KNO-arts of logopedist voert dit onderzoek uit. Hierbij wordt via de neus met een klein cameraatje naar je keel gekeken tijdens het slikken. Je krijgt verschillende soorten eten en drinken, zoals vla en ontbijtkoek. Soms is het nodig om een slikvideo te maken van de slikbeweging. Na het onderzoek worden de resultaten met je besproken en krijg je advies over veilig eten en drinken. Je kunt ook worden doorverwezen naar een logopedist. 

Gevolgen van slikproblemen

Problemen met slikken kunnen je bezorgd en angstig maken. Ook ontstaan er door de slikproblemen soms andere gezondheidsklachten. Komt er bijvoorbeeld vaak voedsel of vocht terecht in de luchtwegen? Dan kan dit leiden tot infecties, slijmvorming of problemen met ademhalen. Sommige mensen gaan door de slikproblemen minder eten of drinken. Dit leidt tot vermagering of uitdroging.

Wat is er tegen slikproblemen te doen?

Met slikklachten kun je terecht bij verschillende zorgverleners: 

• Logopedist. De logopedist kijkt hoe het eten en drinken gaat en geeft advies over de manier van slikken. Ook wordt er gekeken of het nodig is om het eten of drinken aan te passen.
• Diëtist. De diëtist kijkt naar vooral naar je eetpatroon, en hoe je deze kunt veranderen zodat slikken beter gaat. De diëtist kan je ook helpen bij ondervoeding of uitdroging. 
• Fysiotherapeut. De fysiotherapeut kan je helpen bij het aanpassen van de houding tijdens het eten en drinken. 
• Ergotherapeut. De ergotherapeut kan advies geven over het gebruik van hulpmiddelen tijdens het eten en drinken. 
• Psycholoog. Slikklachten kunnen veel invloed hebben op het dagelijks leven. Een psycholoog kan je helpen om hiermee om te gaan. 

Wat kun je zelf doen?

Het helpt om tijdens het eten goed rechtop te zitten en de tijd te nemen voor het kauwen en slikken. Daarbij is het beter om niet te veel te praten tijdens het eten. Droog voedsel dat lastig door te slikken is, kun je smeuïger maken met jus of saus. Het helpt ook om stug voedsel klein te snijden of te pureren. Het is verstandig om eten en drinken te scheiden. Als je merkt dat er nog eten is achtergebleven in je keel kan het helpen om na de maaltijd een beetje yoghurt of water te nemen. Etensresten die in je keel zijn achtergebleven, spoelen dan gemakkelijk weg.