In het kort 

  • In het zogenoemde salutogenese-model heet grip op de situatie ook wel: gevoel van samenhang. 
  • Er is onderzoek gedaan naar het gevoel van samenhang bij 398 mantelzorgende partners van mensen met MS. 
  • Het gevoel van samenhang blijkt verband te houden met het ervaren van steun van naasten en het begrijpen van de ziekte. 
  • Mantelzorgende partners van mensen met MS hebben er baat bij als ze veel steun ervaren van naasten en als ze voldoende uitleg krijgen over MS en de behandeling. 

Het gevoel van samenhang 

Het zogenoemde salutogenese-model wordt gebruikt om na te gaan welke factoren mensen gezond maken en houden. Het gevoel van samenhang is daarbij erg belangrijk. Je hebt dan het gevoel dat je grip hebt op de situatie. Heb je dat gevoel niet, dan kan dat leiden tot stress. 

Onderzoek naar het gevoel van samenhang bij mantelzorgende partners 

Met het salutogenese-model als uitgangspunt is bij mantelzorgende partners van mensen met MS, multiple sclerose, onderzoek gedaan naar hun gevoel van samenhang. Ook is gekeken in hoeverre dit gevoel van samenhang verband houdt met het ervaren van steun van naasten en het begrijpen van de ziekte.  

Methode van het onderzoek: vragenlijsten invullen 

In dit onderzoek vulden 398 mantelzorgende partners van mensen met MS vragenlijsten in. Van deze mantelzorgers was 34,9% vrouw en 65,1% man. De vragen die zij moesten beantwoorden, gingen over het gevoel van samenhang, het ervaren van steun van naasten en het begrijpen van de ziekte. De onderzoekers beoordeelden in hoeverre het ervaren van steun van naasten en het begrijpen van de ziekte bijdragen aan het gevoel van samenhang. Hierbij werd rekening gehouden met sociaal-demografische en klinische variabelen. 

Verschillende factoren dragen bij aan het gevoel van samenhang 

Bij de deelnemers aan het onderzoek blijkt het gevoel van samenhang vooral verband te houden met de volgende factoren: 

  • het ervaren van steun van naasten 
  • het begrijpen van MS als ziekte 
  • het begrijpen van de emotionele gevolgen van MS 
  • het ervaren van invloed op de behandeling van MS 

Deze factoren blijken duidelijk bij te dragen aan het gevoel van samenhang. Hoe meer steun de deelnemers ervaren van hun naasten, en hoe beter zij de ziekte en de behandeling begrijpen, hoe sterker hun gevoel van samenhang is. 

Naar een sterker gevoel van samenhang bij mantelzorgers 

Het is belangrijk om ervoor te zorgen dat mantelzorgende partners van mensen met MS een sterk gevoel van samenhang ervaren. Ze hebben dan meer grip op de situatie, kunnen er beter mee omgaan en hebben minder last van stress. Het helpt als mantelzorgers:  

  • veel steun ervaren van naasten 
  • voldoende uitleg krijgen over MS en de behandeling 
  • voldoende begeleiding krijgen bij de behandeling en revalidatie 
  • voldoende hulp krijgen bij het omgaan met de emotionele gevolgen van MS 

Dit bewijst ook dat een aanpak op basis van het salutogenese-model zinvol is voor mantelzorgers. 

Laatst bijgewerkt door redactie op: 28 maart 2024